Đồng hành cùng Viet Pride 2026 · Tôn trọng sự đa dạng, lan toả yêu thương

Sci&Marcom Glossary Thông tin sai lệch & kiểm chứng Truyền thông sức khoẻ

Đại dịch thông tin (infodemic) là gì?

Tiếng Anh
Infodemic
Còn gọi là
infodemic, dịch thông tin

Trong đại dịch COVID-19, người dân không chỉ đối mặt với virus mà còn với một lượng thông tin khổng lồ, lẫn lộn đúng sai. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) gọi hiện tượng này là đại dịch thông tin (infodemic) và coi việc quản lý nó là một phần của ứng phó y tế công cộng.

Đại dịch thông tin gây ra những tác hại gì?

Nó khiến người dân bối rối và không biết nên làm gì để tự bảo vệ (World Health Organization [WHO], 2020). Theo WHO khu vực châu Âu, đại dịch thông tin có thể khiến người dân dùng các phương pháp chữa trị giả, né tránh các biện pháp bảo vệ kể cả vắc xin, và làm suy giảm niềm tin vào khoa học (WHO Regional Office for Europe, n.d.).

Quản lý đại dịch thông tin là gì?

Là việc sử dụng một cách có hệ thống các phân tích dựa trên rủi ro và bằng chứng để giảm tác động của đại dịch thông tin lên hành vi sức khỏe (WHO, n.d.). Cách WHO triển khai khung quản lý này trong COVID-19 được phân tích trong bài infodemic Covid-19 và Khung quản lý Infodemic của WHO.

Đại dịch thông tin khác gì thông tin sai lệch?

Đại dịch thông tin nói về toàn bộ khối lượng thông tin, cả đúng lẫn sai (WHO, 2020). Thông tin sai lệch chỉ là phần nội dung sai trong khối thông tin đó.

Câu hỏi thường gặp

Đại dịch thông tin chỉ xảy ra trên mạng xã hội?

Không. Định nghĩa của WHO bao gồm cả môi trường số và môi trường thực (WHO, n.d.).

Vì sao gọi là “đại dịch”?

Vì WHO dùng thuật ngữ này để chỉ tình trạng quá tải thông tin đi kèm một đợt bùng phát dịch bệnh (WHO, n.d.). Bối cảnh khu vực được bàn trong bài vì sao tin giả sức khỏe lan nhanh hơn sự thật ở Đông Nam Á.

Đôi lời giới thiệu

Bài viết này được tổng hợp bởi Nguyễn Hoàng Anh Khoa (Dy Khoa), giảng viên Khoa Quan hệ công chúng và Truyền thông, Trường Đại học Văn Lang, và là người tốt nghiệp Thạc sĩ Truyền thông Khoa học và Thu hút Công chúng (Science Communication and Public Engagement) tại Universiti Malaya (UM), Malaysia. Đây là lĩnh vực chuyên môn cốt lõi mà anh được đào tạo bài bản và tiếp tục theo đuổi trong nghiên cứu, giảng dạy và thực hành nghề nghiệp.

Nếu bạn thấy bài viết có sai sót hoặc muốn góp ý, vui lòng gửi email về [email protected].

Tài liệu tham khảo

WHO Regional Office for Europe. (n.d.). Managing the infodemic. https://www.who.int/europe/activities/managing-the-infodemic

World Health Organization. (2020). An ad hoc WHO technical consultation managing the COVID-19 infodemic: Call for action. https://www.who.int/publications/i/item/9789240010314

World Health Organization. (n.d.). Infodemic. https://www.who.int/health-topics/infodemic