Sci&Marcom GlossaryChuyển giao tri thức khoa học (Knowledge Transfer / Knowledge Translation) là toàn bộ quá trình biến đổi, phổ biến và ứng dụng các kết quả nghiên cứu học thuật thành các giải pháp, chính sách, quy trình công nghệ hoặc hành vi thực tiễn trong xã hội.
Bản chất và định nghĩa học thuật
Theo Viện Nghiên cứu Y tế Canada (CIHR) và mô hình nổi tiếng “Từ Tri thức sang Hành động” (Knowledge-to-Action Framework của Graham et al., 2006), chuyển giao tri thức không chỉ đơn giản là việc công bố bài báo khoa học rồi chờ ai đó đọc được. Đó là một quy trình tương tác hai chiều gồm: (1) Sáng tạo và tinh lọc tri thức; (2) Bản địa hóa và thích ứng tri thức vào bối cảnh thực tế; (3) Đánh giá các rào cản ứng dụng; (4) Triển khai can thiệp; và (5) Giám sát tính bền vững của kết quả.
Bối cảnh và ứng dụng thực tiễn
Chuyển giao tri thức là mắt xích còn yếu tại nhiều quốc gia đang phát triển, nơi xảy ra tình trạng “nghiên cứu cất ngăn kéo”. Trong y tế, chuyển giao tri thức giúp các phác đồ điều trị mới nhất được cập nhật nhanh chóng đến các bác sĩ tuyến cơ sở. Trong kinh tế, nó thúc đẩy thương mại hóa sáng chế đại học thông qua các vườn ươm khởi nghiệp.
Ví dụ minh hoạ thực tế
Một nhóm nghiên cứu nông nghiệp phát hiện ra loại nấm đối kháng có thể diệt trừ sâu bệnh hại lúa. Thay vì chỉ viết báo cáo khoa học, họ hợp tác với cán bộ khuyến nông địa phương biên soạn thành sổ tay hướng dẫn ngắn bằng tranh ảnh, tổ chức các buổi tập huấn tại ruộng để chuyển giao kỹ thuật trực tiếp cho bà con nông dân.
Những điểm lưu ý quan trọng
- Phải có sự thấu hiểu ngôn ngữ và văn hóa của đối tượng tiếp nhận tri thức; dùng quá nhiều thuật ngữ hàn lâm sẽ làm tắc nghẽn chuyển giao.
- Đòi hỏi cơ chế đo lường tác động thực tế (Impact Assessment) sau khi chuyển giao.
